ผู้ทำบัญชีคือใคร หน้าที่ความรับผิดชอบมีอะไรบ้าง?

สารบัญ

1. ผู้ทำบัญชีคือใคร?
2. ความสำคัญของผู้ทำบัญชี
3. หน้าที่ความรับผิดชอบของผู้ทำบัญชี
4. คุณสมบัติของผู้ทำบัญชี
5. ความแตกต่างของผู้ทำบัญชีและผู้ตรวจสอบบัญชี
6. สรุป

ผู้ทำบัญชีคือใคร?

          ผู้ทำบัญชี คือ ผู้ที่ขึ้นทะเบียนและได้รับอนุญาตจากสภาวิชาชีพบัญชีและกรมพัฒนาธุรกิจการค้าให้เป็นผู้ทำบัญชี สามารถจัดทำบัญชีและจัดทำงบการเงินของนิติบุคคลได้ เพื่อให้เป็นไปตามกฎหมาย

          ในประเทศไทยทุกๆนิติบุคคล (เช่น ห้างหุ้นส่วนจำกัด บริษัทจำกัด บริษัทมหาชนจำกัด) จะต้องมีการจัดทำงบการเงินและยื่นงบให้แก่หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เช่น ยื่นงบการเงินให้แก่กรมพัฒนาธุรกิจการค้า หรือ กรมสรรพากร เป็นต้น ซึ่งผู้ทำบัญชีมีบทบาทสำคัญในการรวบรวมเอกสารและข้อมูลต่างๆของกิจการเพื่อมาบันทึกบัญชี และจัดทำงบการเงิน

เรียนรู้เพิ่มเติมเกี่ยวกับ : พระราชบัญญัติการบัญชี พ.ศ.2543

ความสำคัญของผู้ทำบัญชี

          ตามที่ได้กล่าวไปแล้วว่าผู้ทำบัญชีนั้นมีหน้าที่รวบรวมเอกสารและข้อมูลต่างๆของกิจการเพื่อมาบันทึกบัญชี และจัดทำงบการเงิน ซึ่งงบการเงินของกิจการนั้นมีความสำคัญมาก ลองมาดูตัวอย่างเหล่านี้กัน

1. บริษัท ห้างหุ้นส่วน ต้องยื่นงบและนำตัวเลขในงบเพื่อไปนำส่งภาษีให้แก่สรรพากร หากไม่มีกระบวนการจัดทำบัญชีโดยผู้ทำบัญชี ก็จะไม่สามารถมีงบการเงินเพื่อยื่นสรรพากรและเสียภาษีได้
2. บริษัทมหาชนที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ จะต้องมีการเปิดเผยงบการเงินให้สาธารณชนรับทราบทุกๆไตรมาส เพื่อให้นักลงทุนหรือผู้ที่มีส่วนได้เสียสามารถนำตัวเลขทางการเงินไปตัดสินใจในกิจการได้ หากไม่มีกระบวนการจัดทำบัญชี ก็จะไม่สามารถมีงบการเงินเพื่อนำมาเปิดเผยให้แก่นักลงทุนได้
3. บริษัทที่ต้องกู้ยืมเงินจากธนาคารเพื่อขยายธุรกิจ จะต้องนำส่งงบให้แก่ธนาคาร เพื่อให้ทางธนาคารนำมาพิจารณาเครดิตและความสามารถในการชำระหนี้ของกิจการ หากไม่มีกระบวนการจัดทำบัญชี ก็จะไม่สามารถมีงบการเงินนำส่งให้แก่ธนาคารได้ ทำให้บริษัทจะไม่ได้รับสินเชื่อจากธนาคาร
4. ทุกๆกิจการผู้บริหารของกิจการย่อมต้องการทราบตัวเลขฐานะการเงิน และผลการดำเนินงานของกิจการ เพื่อนำมาตัดสินใจในทางธุรกิจ ซึ่งสามารถอ่านได้จากรายงานหรืองบการเงินที่นักบัญชีนั้นจัดทำขึ้นนั่นเอง

           จากตัวอย่างข้างต้นจะเห็นได้ว่าการทำบัญชีและจัดทำงบการเงินนั้นมีความสำคัญเป็นอย่างยิ่ง เพราะงบการเงินจะต้องถูกนำไปใช้ในหลายๆวัตถุประสงค์ตามที่ได้กล่าวไปแล้ว

หน้าที่ความรับผิดชอบของผู้ทำบัญชี

หน้าที่ความรับผิดชอบของผู้ทำบัญชีหลักๆมีดังต่อไปนี้

1. รวมรวมเอกสารรายการค้าทั้งหมดของกิจการ นำมาบันทึกบัญชีในรูปแบบ (เดบิต) และ Cr. (เครดิต) ผ่านสมุดรายวันทั้ง 5 เล่ม (สมุดรายวันซื้อ, สมุดรายวันขาย, สมุดรายวันจ่าย, สมุดรายวันรับ, สมุดรายวันทั่วไป)
2. เก็บรวบรวมเอกสารที่บันทึกบัญชีแล้วเก็บเข้าแฟ้มสมุดรายวันให้เรียบร้อย เพื่อเตรียมการตรวจสอบจากผู้สอบบัญชี หรือหน่วยงานที่เกี่ยวข้องอื่นๆ เช่น กรมสรรพากร เป็นต้น
3. จัดทำงบทดลอง บัญชีแยกประเภท และรายละเอียดประกอบงบการเงิน
4. จัดทำงบการเงินของกิจการ
5. ประสานงานกับผู้สอบบัญชี เพื่อให้การตรวจสอบบัญชีของกิจการนั้นเป็นไปอย่างราบรื่น
6. นำส่งงบการเงินให้แก่หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เช่น กรมพัฒนาธุรกิจการค้า
7. นำส่งภาษีให้แก่กิจการ ซึ่งจะมีทั้งที่เป็นรายเดือน เช่น ภาษีมูลค่าเพิ่ม ภาษีหัก ณ ที่จ่าย และที่เป็นรายปี เช่น ภาษีเงินได้นิติบุคคล เป็นต้น

สำหรับท่านที่สนใจหาสำนักงานบัญชี ดูรายละเอียดที่นี่ : บริการทำบัญชีจาก BMU 

คุณสมบัติของผู้ทำบัญชี

ผู้ทำบัญชีจะต้องมีคุณสมบัติดังต่อไปนี้

1. มีภูมิลำเนาหรือถิ่นที่อยู่ในราชอาณาจักร
2. มีความรู้ภาษาไทยเพียงพอที่จะทำหน้าที่เป็นผู้ทำบัญชีได้
3. เป็นสมาชิกสภาวิชาชีพบัญชีหรือขึ้นทะเบียนไว้กับสภาวิชาชีพบัญชี
4. ไม่เคยต้องคำพิพากษาถึงที่สุดให้จำคุก ในมาตรา 39(3) แห่ง พรบ.วิชาชีพบัญชี พ.ศ.2547 เว้นแต่ต้องคำพิพากษา หรือพ้นโทษมาแล้วไม่น้อยกว่า 3 ปี
5. มีคุณวุฒิการศึกษาแบ่งตามขนาดธุรกิจดังนี้

• ไม่ต่ำกว่าปริญญาตรีทางการบัญชีหรือเทียบเท่า สามารถเป็นผู้ทำบัญชีให้กับธุรกิจได้ทุกประเภทและทุกขนาดกิจการ
• ต่ำกว่าปริญญาตรี แต่ไม่ต่ำกว่าอนุปริญญาหรือ ปวส.ทางการบัญชีหรือเทียบเท่า สามารถเป็นผู้ทำบัญชีได้เฉพาะห้างหุ้นส่วน หรือ บริษัทจำกัด ขนาดเล็กที่ ทุนจดทะเบียนไม่เกิน 5 ล้านบาท สินทรัพย์รวมไม่เกิน 30 ล้านบาท และ รายได้รวมไม่เกิน 30 ล้านบาท

ความแตกต่างของผู้ทำบัญชีและผู้ตรวจสอบบัญชี

           ความแตกต่างของผู้ทำบัญชี และ ผู้สอบบัญชี คือผู้ทำบัญชีคือผู้ที่ลงบันทึกรายการค้า จัดทำงบการเงินของกิจการ และต้องส่งข้อมูลต่างๆให้แก่ผู้สอบบัญชีตรวจสอบ ส่วนผู้ตรวจสอบบัญชีจะทำหน้าที่ตรวจสอบงบการเงินของกิจการ และแสดงความเห็นว่างบการเงินที่จัดทำขึ้นนั้นมีความถูกต้องและน่าเชื่อถือหรือไม่

           จะเห็นได้ว่าหน้าที่นั้นมีความแตกต่างกันคือผู้ทำบัญชีเป็นผู้จัดทำข้อมูล ส่วนผู้ตรวจสอบบัญชีเป็นผู้ให้ความเชื่อมั่นต่อข้อมูลว่าน่าเชื่อถือหรือไม่ ผ่านหน้ารายงานผู้สอบบัญชีนั่นเอง

เรียนรู้เกี่ยวกับผู้สอบบัญชี : ผู้ตรวจสอบบัญชีคือใคร มีหน้าที่เกี่ยวข้องกับบริษัทอย่างไร? 

สรุป

          ผู้ทำบัญชีเป็นผู้ที่มีความสำคัญอย่างมากในกระบวนการจัดทำบัญชีและงบการเงิน เพื่อให้ผู้มีส่วนได้เสียกับบริษัทนั้นสามารถนำข้อมูลทางการเงินนั้นไปใช้ในวัตถุประสงค์ต่างๆได้ เช่น สรรพากรใช้งบเพื่อเสียภาษี ธนาคารใช้งบเพื่อนำมาวิเคราะห์ความสามารถในการจ่ายหนี้ของกิจการ เจ้าของบริษัทใช้งบเพื่อนำตัวเลขทางการเงินมาตัดสินใจทางธุรกิจ เป็นต้น